0d19b-25ce259d25ce25b925ce25ba25cf258c25ce25bb25ce25b125ce25bf25cf2582

Η εθνική ιδεολογία στο νεοελληνικό κράτος δεν κατασκευάζεται και δεν μεταγγίζεται μόνο μέσω της πολιτικής. Σημαντικό ρόλο παίζει η θρησκεία: η Εκκλησία της Ελλάδος, το Άγιον Όρος και το Οικουμενικό Πατριαρχείο είναι οι τρεις ελληνορθόδοξες διοικήσεις στις οποίες υπάγονται διάφορα τμήματα της επικράτειας, εξαιτίας ιστορικοπολιτικών συνθηκών.

Η θρησκευτική ηγεσία, ήδη από την ίδρυση της – κρατικής – Εκκλησίας της Ελλάδος με διάταγμα του βασιλιά Όθωνα, ταύτισε τον ελληνόφωνο κλάδο του Ορθόδοξου Χριστιανισμού με τον εθνικό μύθο του «Ελληνισμού» και έπλασε την έννοια της ελληνορθοδοξίας: κεντρική θέση στην ιδεολογία που έπλασε ο Ιωάννης Μεταξάς για το καθεστώς της 4ης Αυγούστου είχει ο ελληνοχριστιανισμός ή Γ’ Ελληνικός Πολιτισμός (κατά θεωρητική διαδοχή του «αρχαίου» ως πρώτου και του «βυζαντινού» ως δεύτερου). Ο πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως τονίζει συχνά σε ελληνόφωνα κείμενά του τον ρόλο του ως «Πατριάρχη του Γένους», ένας όρος που νοηματοδοτήθηκε από την επίσημη ιστοριογραφία του νεοελληνικού κράτους ως «προστάτης της ελληνορθόδοξης εθνικής συνείδησης». Ο αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χριστόδουλος (1998-2008) μνημονεύεται ακόμα ως ήρωας από τους εθνικιστικούς κύκλους για τις ακροδεξιές απόψεις του, ενώ ο μητροπολίτης Πειραιώς Σεραφείμ κινήθηκε νομικά εναντίον της παράστασης “Corpus Christi” στο Χυτήριο, το 2012, από κοινού με τον βουλευτή της Χρυσής Αυγής Χρήστο Παππά. Για την ίδια υπόθεση – τις επιθέσεις της Χ.Α. κατά ηθοποιών και κοινού στο Χυτήριο – ο μητροπολίτης Καλαβρύτων Αμβρόσιος αποκάλεσε το νεοναζιστικό κόμμα, «γλυκειά ελπίδα».

Επειδή όμως δεν αρκεί η άνωθεν επιβολή για να γίνουν τα στοιχεία μιας ιδεολογίας, «αλήθειες» για τον πληθυσμό, στο πεδίο του θρησκευτικού εθνικισμού έχουν δραστηριοποιηθεί και άλλα σχήματα, όπως οι χριστιανικές αδελφότητες («Ζωή», «Σωτήρ» κ.ά.). Αυτές ιδρύθηκαν αρχικά ως αδελφότητες θεολόγων, με στελέχη κυρίως λαϊκούς (μη κληρικούς και μη μοναχούς) που είχαν σπουδάσει στη Δύση και επεδίωκαν μεγαλύτερη συμμετοχή των λαϊκών στην διοίκηση της εκκλησίας, καθώς και εκσυγχρονισμό των μεθόδων κατήχησης και κηρύγματος, ώστε να καλύπτει καλύτερα τον σύγχρονο τρόπο ζωής. Οι επιδιώξεις αυτές, έφεραν τις οργανώσεις σε κατ’ αρχήν αντίθεση με τους επισκόπους, σταδιακά όμως έγιναν σιωπηρά αποδεκτές λόγω της μαζικότητάς τους, της επιρροής τους και της κατάρτισης των στελεχών τους.

Πέρα από ιδέες για αμιγώς ενδοεκκλησιαστικά ζητήματα, οι οργανώσεις αυτές έφεραν νέο αίμα θεολόγων (κυρίως από γερμανικές/προτεσταντικές σχολές), που ήταν φορείς των ιδεών περί κρατικής – εθνικής θρησκείας. Δεν είναι τυχαίο ότι η «Ζωή» αποτέλεσε, κατά τη διάρκεια του Ελληνικού Εμφυλίου, σημαντικό εργαλείο αντικομμουνιστικής προπαγάνδας για την μοναρχική κυβέρνηση, χάρη στη διείσδυσή της σε μεγάλο μέρος του πληθυσμού και στα έντονα εθνικιστικά της ιδεώδη. Το 1948 η «Ζωή», σε συνεργασία με τον βασιλιά Παύλο, ίδρυσε τον σύλλογο «Ελληνικόν Φως», ενώ τα περιοδικά της «Ζωή» και «Ακτίνες» διανέμονταν στον μοναρχοκυβερνητικό στρατό.

Η αδελφότητα «Σωτήρ» προέκυψε το 1960 από την αποχώρηση ιδρυτικών στελεχών της «Ζωής». Και οι δύο οργανώσεις διατηρούν ως σήμερα έντονα τα εθνικιστικά τους χαρακτηριστικά. Π.χ., από ανακοίνωση του «Σωτήρος» (2013) για την κατάργηση της κυριακάτικης αργίας: «ὑπουλότερος ἀφανὴς σκοπὸς τοῦ σχεδιασμοῦ εἶναι μέσα στὰ πλαίσια τῆς λεγόμενης πολυπολιτισμικότητας ὁ ἐξαφανισμὸς τῆς χριστιανικῆς Κυριακῆς ὡς ἡμέρας ἀφιερωμένης στὸν Κύριο, γιὰ νὰ μὴν ἐνοχλοῦνται οἱ ἀλλόθρησκοι.»

Εκτός από τις χριστιανικές αδελφότητες και τους χριστιανικούς συλλόγους, σημαντική επιρροή στον εθνικοθρησκευτικό χώρο έχουν οι διάφορες ομάδες Παλαιοημερολογιτών. Σε πρόσφατο συλλαλητήριο (Φεβ. 2016) που κάλεσαν παλαιοημερολογιτικές οργανώσεις (ΕΛ.ΚΙ.Σ., Μονή Εσφιγμένου, κ.ά.) «κατά του χαράγματος του Αντιχρίστου», παρίσταντο ηγετικά στελέχη της Χρυσής Αυγής, ενώ ο ηγούμενος της Μονής Εσφιγμένου, Μεθόδιος, είπε στο λόγο του: «θα μας κάνουν να είμαστε υπόδουλοι των Εβραίων για όλη μας τη ζωή», «εάν οι Εβραίοι παραπονιούνται ότι βρέθηκε ο Χίτλερ και τους σκότωσε, να προσέξουν αυτή τη φορά γιατί μπορεί να βγει κάνας Έλληνας Χίτλερ» και «δεν χρειαζόμαστε τα χρήματά τους [σσ: των… Εβραίων], έχει η Ελλάδα να ζήσει».

 

ΠΗΓΗ-Οmniatv

Advertisements

Η ορθόδοξη θρησκευτικότητα πυλώνας του ελληνικού εθνικισμού

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s